------------------------------------

سلسله مباحث خداشناسي/شماره يك/هدف از عبادت

------------------------------------

هدف از عبادت، اتصال به خالق و صاحب جهان و برآوردن نياز فطري به پرستش است. انسان كه خود را ضعيف و فقير و كم و محتاج مي‌بيند و بالفطرة نيرويي غني، قوي و توانا را ماوراء اين جهان -كه همه اعضاء و اجزاء آن ناتوان و قائم به غير و غير قائم به خود است- را درك و احساس مي‌كند، پرستش و عبادت و اتصال به او محبوب بالذات او است.
انسان مي‌خواهد نقص و نياز خود را در حدي جبران و تدارك نمايد. او با عبادت، تشنگي‌هايي را كه دارد برطرف مي‌‌سازد و الم احساس فقر را علاج مي‌كند. حالي براي بشر، بهتر و قانع‌كننده‌تر و لذت‌بخش‌تر از پرستش و عبادت نيست. جانش آرام مي‌گيرد و خود را متعالي و بلندپايه مي‌يابد. هيچ چيزي در اين دنيا، جان بشر را سير نمي‌كند. به هر كدام كه برسد مي‌بيند و مي‌فهمد كه به آنچه بايد برسد نرسيده است. وقتي به خدا رسيد، جانش استراحت مي‌كند و مقصود را مي‌يابد.
حاصل اين‌كه براي انسان نيل به هر رفع نقص و ضعف، هدف است؛ علم هدف است، قدرت هدف است، اما اگر آن چيز، وسيله شوق و ميل بيشتر به عبادت نشود، كارسازي ندارد، چنان‌كه حضرت سجاد زين‌العابدين‌عليه‌السلام به‌درگاه خداوند متعال عرض مي‌كند: «متى راحة من نصب لغيرك بدنه، ومتى فرح من قصد سواك بنيته» (1).
همه اعمال موجب خستگي و واماندگي مي‌شود، و بنده صادق خدا هرچه بيشتر عبادت مي‌كند، شوقش به عبادت بيشتر مي‌شود. همه حالات، حال فراق است و عبادت حال وصال و اتصال و ياد و ذكر و تسبيح و تحميد و تهليل و تكبير خداي قادر متعال:
خوشـــا حـــال پاكان پرهيزكار
نيــــايش‌گــران خــــداوندگار
خوشـــا حـــالت زارنيكويــشان
مـــناجات با يـــار دلجـــويشان
خوشا شوق تكبير و تــهلــيــلشان
ثـــناگويي و حمـــد وتــجليلشان
خوش آن بنده‌اي كاز خلوص و وفا
كـــند صــرف عمرش به ياد خدا
سراپاي او جنبش و شوق و جوش
زحق بانك لـطف و محبت بگوش (2)


 

پي‌نوشت‌ها:
1. بحارالانوار؛ جلد 46، باب 5.
2. اشعار از مؤلف.


منبع: معارف دين 3، تأليف حضرت آيت الله العظمي صافي گلپايگاني مدظله العالي